એક વર્ષ પહેલાં થયેલી દુઃખદ વિમાન દુર્ઘટનાએ સમગ્ર દેશને શોકમાં ગરકાવ કરી દીધો હતો. અનેક પરિવારો પોતાના સ્વજનોને ગુમાવવાના દુઃખમાંથી આજે પણ સંપૂર્ણપણે બહાર આવી શક્યા નથી. આવી કરુણ ઘટનાની વરસી નિમિત્તે સામાન્ય રીતે મીણબત્તી પ્રગટાવવી, પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરવી અથવા મૌન પાળવા જેવા કાર્યક્રમો યોજાતા હોય છે. જોકે આ વખતે દુર્ઘટના સ્થળે માનવતા અને જીવદયાનું અનોખું ઉદાહરણ જોવા મળ્યું. આયોજકોના જણાવ્યા મુજબ, છેલ્લા એક વર્ષ દરમિયાન દુર્ઘટના સ્થળ આસપાસના ૧૨ હજારથી વધુ અબોલ પશુ-પક્ષીઓને નિયમિત ખવડાવીને અને તેમની સંભાળ રાખીને દિવંગત આત્માઓને અનોખી શ્રદ્ધાંજલિ આપવામાં આવી છે. મૂંગા જીવોની જઠરાગ્નિ શાંત કરવાના આ પ્રયાસને અનેક લોકોએ સાચા અર્થમાં “જીવદયા દ્વારા શ્રદ્ધાંજલિ” ગણાવી છે.વિમાન દુર્ઘટના જેવી કરુણ ઘટનાઓ બાદ સમાજમાં શોક અને સંવેદનાની લાગણીઓ સ્વાભાવિક રીતે ઊભી થાય છે. પરંતુ સમય જતાં આવી ઘટનાઓ માત્ર યાદોમાં સીમિત થઈ જતી હોય છે. આ પહેલે દર્શાવ્યું છે કે શોકને સેવાકાર્યમાં પરિવર્તિત કરવામાં આવે તો તે સમાજ માટે દીર્ઘકાલીન પ્રેરણા બની શકે છે. જીવદયાની આ પ્રવૃત્તિ માત્ર ધાર્મિક કે ભાવનાત્મક દૃષ્ટિકોણથી જ મહત્વપૂર્ણ નથી, પરંતુ તે શહેરી વિસ્તારોમાં ભટકતા પશુ-પક્ષીઓની સંભાળ, ખોરાકની ઉપલબ્ધતા અને માનવ-પ્રાણી સહઅસ્તિત્વ અંગે પણ સકારાત્મક સંદેશ આપે છે.
વિશેષજ્ઞોના મતે, આપત્તિ પછી સ્મારકો ઊભા કરવા કરતાં માનવસેવા અને જીવસેવા જેવા સતત પ્રયાસો સમાજમાં વધુ ઊંડી અસર છોડી જાય છે. આ પહેલે એ પણ સાબિત કર્યું છે કે દુઃખદ યાદોને માત્ર શોક સુધી મર્યાદિત રાખવાને બદલે તેને કરુણા અને સેવાના અવસરમાં ફેરવી શકાય છે. સમાજ માટે શું સંદેશ? શ્રદ્ધાંજલિ માત્ર ઔપચારિકતા નહીં, સેવાભાવનું સ્વરૂપ પણ બની શકે.અબોલ જીવો પ્રત્યેની સંવેદના માનવતાનું સાચું પ્રતિબિંબ છે. દુર્ઘટનાઓની યાદને સકારાત્મક સામાજિક પહેલ સાથે જોડવાથી નવી પેઢીને પ્રેરણા મળે છે. જીવદયા, પર્યાવરણ અને સામાજિક જવાબદારી એકબીજા સાથે ગાઢ રીતે જોડાયેલા છે. મોતના તાંડવનું સાક્ષી બનેલું સ્થળ આજે જીવદયા અને કરુણાની સુગંધથી મહેકી રહ્યું છે. આ પહેલે ફરી એકવાર સાબિત કર્યું છે કે માનવતા જીવંત હોય ત્યારે દુઃખદ સ્મૃતિઓ પણ આશા અને પ્રેરણાના પ્રતીક બની શકે છે.
